Skip to main content
İş Analizi Nedir?

İş Analizi Nedir? 

İş analizi, yapılan bir işin çeşitli ihtiyaçlarını,misyonlarını, görev ve sorumluluklarını detaylı bir incelenmesinin gerçekleştiği bir süreçtir. Gerçekleşen bu süreç iş ile ilgili kararların doğru bir şekilde alınmasını ve işin doğru bir şekilde anlaşılmasını desteklemesini amaçlar.

İş analizindeki süreç öncelikle ihtiyaçları belirlemekle başlar. İşin yapılacağı şirket, proje ya da organizasyonun hangi işlevlere ve hangi pozisyonlara ihtiyaç olduğunun belirleneceği aşamadır. Bu süreçte iş için yeni bir pozisyona ihtiyaç duyulması ya da iş içerisinde departmanlardan birinin yeniden revize edilmesi,yeniden yapılanması gibi süreçleri içerebilir. 

İhtiyaçlar belirlendikten sonraki süreç iş tanımıdır. Bu süreç, departmanlardaki belirli pozisyondaki kişilerin mevcut görevlerini, sorumluluklarını ve  gereksinimlerini içeren belgedir. Bir sonraki adım yetkinliklerin belirlenmesidir. Bu iş analizi sürecinde belirli pozisyonların işlerini başarıyla yerine getirmesi için gerekli becerilerini ve özelliklerini belirler. İşe alım sürecinde adayların pozisyona uygun kişiler olup olmadığının değerlendirilmesinde yardımcı olur. Bir sonraki adım ise performans standartlarının belirlenmesidir. Bu adım işin başarıyla tamamlanması için gerekli performans kriterlerini belirler. Çalışan kişilerin performanslarını ölçüp değerlendirmek ve geliştirebilmek için kullanılır. Bir sonraki adım ise ekipman ve kaynakların tanımlanmasıdır. İş analizi sürecinde belirli bir pozisyonun ihtiyaç duyacağı ekipmanları, teknolojik programlar ya da diğer kaynakları belirler. İş analizi sürecinin etkili ve verimli bir şekilde yürütülmesini sağlar. 

İş Analizi Neden Yapılır? 

İş analizi yapmak bir şirket, kuruluş, organizasyon ya  da proje için birden çok neden için yapılır. Öncelikle ihtiyaçları belirlemek oldukça önemlidir. İş analizi yapıldığında şirketin iş ihtiyaçlarını belirleyerek hangi pozisyonlara sahip olunması gerektiğini ya da oluşturulmuş pozisyonun yeniden yapılanması gerektiğini ortaya çıkarır. İkinci bir önemli konu ise doğru iş tanımıdır. Pozisyonların doğru tanımlanması ve pozisyonlarda yapılması gereken işin anlaşılabilmesi için iş tanımını oluşturulmasını sağlar. Çalışan kişilerin görev ve sorumluluklarını, kişilerin niteliklerini kavrayabilmek için oldukça önemlidir. Bir diğer önemli konu ise insan kaynakları yönetimidir. İnsan kaynakları yönetimi iş analizi esnasında işe alımları, eğitim ve performansları ölçüp değerlendirme gibi insan kaynakları yönetimine ait süreçleri belirlemekte yardımcı olur. Hem çalışanların hem adayların doğru pozisyonlarda kalmasını ve yer almasını sağlar. Bir diğer önemli neden eğitim ve gelişimdir. İş analizi, organizasyon ya da şirketlerin ihtiyacı olan becerileri belirleyerek eğitim programlarının oluşturulmasına ve çalışanların gelişimine katkı sağlar. Bir diğer neden performans yönetimidir. İş analizi iş performansını  ölçüp değerlendirmek için temel kuralları ve standartları belirler. Bu süreç çalışanların başarılarını ölçmek ve geliştirebilmek için kullanılır. 

Bir diğer önemli neden ise işgücü planlamasıdır. İş analizi sürecinde şirketin ya da organizasyonun gelecekteki gereksinimlerine ve ihtiyaçlarına yönelik iş gücünü planlayabilmek için kullanılır. Bu fazla ya da eksik personellerin belirlenmesini saptayabilmeyi amaçlar. Bir diğer neden çalışan kişilerin motivasyonu ve memnuniyetidir. İş tanımları ve beklentiler doğru olduğu takdirde çalışan kişiler bulundukları pozisyondaki iş tanımlarını anlamalarını ve motive olmalarını sağlar. Bu da şirket ya da organizasyonun içerisinde genel memnuniyetin artmasını sağlayacaktır. 

İş Analizi Nasıl Yapılır? 

İş analizi yapabilmek için öncelikle ihtiyaçların belirlenebilmesi gerekir. İlk önce, şirket ya da organizasyonların iş gücünün gereksinimlerini anlamak gerekir. Hangi pozisyonlara ihtiyaç duyulacağı ya da yeniden yapılandırılacağına karar verilir. Daha sonraki süreç araştırmak ve bilgi toplamaktır. İlgili departmanlardan ya da şirket çalışanlarından bilgiler toplanarak mevcuttaki işin sürecini anlamak önemlidir.Çeşitli teknikler(gözlem, mülakat ve anket gibi) bu aşamalarda kullanılabilir. Bir sonraki aşama iş tanımını oluşturmaktır. Her pozisyon için belirli iş tanımlarına ihtiyaç bulunur. Bu tanımlar pozisyonlarda çalışacak kişilerin görevlerinin, sorumluluklarının belirlenmesinde çok önemlidir. Bir sonraki yapılması gereken ise yetkinliklerin belirlenmesidir. Her bir pozisyon için gerekli olan beceri ve yetkinliklerin ne olduğunun belirlenmesi önemlidir. Bu sayede işe alım süreçlerinin ve eğitim programlarının verimli geçmesi hedeflenir. Bir sonraki ise performans standartlarını belirlemektir. İşin başarıyla tamamlanabilmesi için gerekli olan performans standartlarının saptanabilmesi gereklidir. Çalışan kişilerin performanslarını ölçüp değerlendirebilmek amacıyla kullanılır. 

Bir diğeri ise ekipmanların ve kaynakların belirlenmesidir. İş analizi sürecinde pozisyonlar içerisinde gereksinim duyulacak çeşitli ekipmanlar, teknolojik ya da diğer kaynakların belirlenmesini sağlar. İş analizi yapmakta bir diğer aşama ise veri analizleri ve raporlamadır. Toplanılan veriler analizden geçerek iş analizi raporu oluşmaktadır. Bu raporlar, yönetim ekibiyle paylaşılıp şirket ya da organizasyonların iş süreçlerini verimli hale getirmek için kullanılır. Bir başka konu ise iş analizi sonuçlarının iletilmesidir. Elde edilen veriler ile ilgili ortaklarla paylaşılır, sonucunda ise işe alımlar, eğitim süreçleri ve performansları değerlendirmek gibi süreçlerde kullanılan bilgileri içerir. İş analizindeki bu süreç, organizasyonların ihtiyaçlarını anlayabilmek, süreçleri optimize edebilmek ve doğru kaynaklar ile strateji oluşturmak için oldukça önemlidir. 

İş Analizi Araçları Nelerdir? 

İş analizi sürecinde, süreci destekleyen, verileri toplamak için yararlı çeşitli materyal ve araçlar kullanılabilir. Bunlardan bazıları ise şunlardır; 

  1. Mülakatlar: Şirketlerin ya da organizasyonların içlerinde bulunan çalışanlar, iş uzmanları ya da yöneticiler ile gerçekleştirilen mülakatlar ile işin detaylarını ve amacını kavrayabilmek, işe uygun belirli gereksinimleri belirleyip, iş tanımını netleştirmek için oldukça etkili bir yöntemdir.
  2. Gözlem: İşyerlerinde ya da kuruluşlarda gerçekleştirlen gözlem yöntemi, iş analizi sürecinde belirli görevleri ya da iş süreçlerini anlayabilmek için oldukça önemli bir yöntemdir. 
  3. Anketler: Çalışan ya da yöneticilere karşı hazırlanan anketler belirli pozisyonlardaki ihtiyaçları, açıkları, fazlalıkları, ya da beceri gereksinimleri ve performansları hakkında oldukça geniş bir veri ağı hazırlamakta kullanılabilir.
  4. İş Tanımı Formları: İşyerindeki pozisyonlara getirilen kişilerin görevleri, sorumluluklarını ve iş tanımındaki ihtiyaçları belgeleyen formdur.  

İş Analizi Teknikleri Nelerdir? 

İş analizi sürecinde analizin gerçekleştirilebilmesi için birden fazla tekniğe ihtiyaç bulunmaktadır. Bunlardan en önemlilerinden birisi gözlem tekniğidir. Bu teknikte ilgili pozisyonlarda çalışan kişilerin günlük misyonlarını, görev ve sorumluluklarını gözleyebilmek, bu gözlemleri analiz etmek için bu teknik kullanılır. Bir diğer önemli teknik mülakatlardır. Çalışanlar ya da yöneticilerin iş uzmanları ile birlikte yaptıkları yüz yüze görüşmeler yaparak bilgi toplama süreçleridir. Bu mülakatlarla birlikte gerekli pozisyonlarda olan ihtiyaçları hakkında bilgi edinmek mümkün olmaktadır. Bir diğer teknik ise anketler ve soru formlarıdır. Çalışan kişiler ya da yöneticilere karşı yöneltilen anketler ya da sorular ile geniş kapsamlı bilgi elde etmeyi hedefler. Bir diğer önemli teknik ise istatiksel analizdir. Büyük veri setleri ile analizler yaparak iş analizi sürecinde elde edilen veriler ile anlayıp yorumlamaktır. 

İş tanımı ve iş şartnameleri de iş analizi sürecindeki önemli tekniklerdir. Pozisyonlar için detaylı iş tanımları ve iş şartnameleri oluşturarak işin belirli ihtiyaçlarını belirlemeye çalışmaktadır. Bir diğer teknik ise grup tartışmaları ve atölye çalışmalarıdır. İlgili ekipmanlar ya da departmanlarla departmanlardaki pozisyonların grup halinde yapılan çalışmalar ile kapsamlı bir anlayış sağlanır. Bir sonraki önemli konu ise internet araştırmalarıdır. Benzer pozisyonlarda bulunan kişilerin endüstri ya da güncel trendlerle ilgili bilgileri bulabilmek için kaynakları kullanmaktır. 

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

© Windowist Tower. All rights reserved.